Άνοιγμα κυρίου μενού

ΕξηγήσειςΕπεξεργασία

Αυτή η σελίδα περιγράφει τη δομή των λημμάτων στον κύριο ονοματοχώρο (namespace) του Βικιλεξικού (υπάρχουν και άλλοι ονοματοχώροι: Παραρτήματα, Κατηγορίες, κ.ά.)

Τα λήμματα διαρθρώνονται με συγκεκριμένες ενότητες που έχουν συζητηθεί και συναποφαστιστεί από την κοινότητα των συντακτών. Για την προσθήκη νέου «τύπου» ενότητας παρακαλούμε να γίνεται προηγούμενη συνεννόηση με το σύνολο των βικιλεξικογράφων στη Βικιδημία.

Για τους κανόνες και την πολιτική του Βικιλεξικού δείτε τις σελίδες για την Πολιτική του Βικιλεξικού.

Γενική οργάνωσηΕπεξεργασία

Τα άρθρα διαιρούνται σε ανεξάρτητους τομείς γλωσσών, που καθένας περιέχει τη λέξη που αντιστοιχεί στον τίτλο του άρθρου. Για παράδειγμα, το άρθρο table περιέχει έναν αγγλικό και έναν γαλλικό τομέα.

Οι τομείς γλωσσών με τη σειρά:

  • πρώτα οι διεθνείς ή οι διαγλωσσικοί όροι, αν υπάρχουν
  • τα ελληνικά κατά « ιστορική » σειρά: πρώτα τα νέα ελληνικά, μεσαιωνικά ελληνικά, αρχαία ελληνικά.
  • οι άλλες γλώσσες
    • οι διάφοροι Τομείς γλωσσών κατά την αλφαβητική σειρά των ονομάτων τους στην ελληνική γλώσσα (π.χ. αγγλικά, γερμανικά, κι όχι Deutsch, English) Δείτε Τομείς ξένων γλωσσών.

Μπορούμε να πάμε αμέσως στη γλώσσα που θέλουμε χάρη στο μικρό πίνακα περιεχομένων στο πάνω μέρος της σελίδας που προστίθεται αυτόματα.

Η ενότητα της γλώσσας είναι ενότητα δεύτερου επιπέδου (γράφεται με δύο ίσον (==), πριν και μετά το όνομα του κωδικού της). Χρησιμοποιούμε το αντίστοιχο πρότυπο της γλώσσας μέσα σε διπλές αγκύλες (π.χ. {{-el-}}, {{-en-}}, {{-fr-}} κ.λπ.) γράφοντας

=={{-el-}}==

Η χρησιμοποίηση προτύπων για τις ενότητες επιτρέπουν στον συντάκτη να επεξεργάζεται τη σελίδα τμηματικά χωρίς να είναι υποχρεωμένος να 'φορτώνει' ολόκληρη τη σελίδα για επεξεργασία.

Κάτω από την ενότητα της γλώσσας, οι υπόλοιπες ενότητες περιέχονται σε μικρότερες υποενότητες (με περισσότερα "ίσον") ανάλογα με την ομαδοποίησή τους. Για παράδειγμα, κάθε μέρος του λόγου περιέχεται σε ενότητα με τρία "ίσον". Στην ενότητα αυτή περιέχονται σαν υποενότητες ξεχωριστά για κάθε μέρος του λόγου, άλλες ενότητες με περισσότερα "ίσον" (εκφράσεις, συνώνυμα, συγγενικές λέξεις κ.λπ.).

Αν κάποια υποενότητα αναφέρεται αποκλειστικά σε μια άλλη τότε θα πρέπει να περιέχει ένα ίσον περισσότερο από αυτήν. Για παράδειγμα η υποενότητα συνώνυμα αναφέρεται πάντα σε συγκεκριμένο μέρος του λόγου και επομένως θα πρέπει να έχει τέσσερα "ίσον".

Απλό παράδειγμαΕπεξεργασία

=={{-el-}}==

==={{ετυμολογία}}=== 
: '''{{PAGENAME}}''' < <!-- συμπληρώστε ετυμολογία, π.χ. {{ετυμ|grc|el}} -->

==={{επίρρημα|el}}===
'''{{PAGENAME}}'''
* <!-- συμπληρώστε ορισμό -->

===={{συγγενικά}}====
* <!-- συμπληρώστε [[συγγενικήλέξη]] -->

{{κλείδα-ελλ}}

ΑναλυτικάΕπεξεργασία

Κλίση ονόματοςΕπεξεργασία

Αν έχουμε όνομα ουσιαστικό ή επίθετο, η κλίση τοποθετείται με τα Πρότυπα κλίσεων που εμφανίζουν ένα πίνακα κλίσης στα δεξιά της σελίδας (π.χ. κούκλα)
{{el-κλίσ-'θάλασσα'}} Δείτε: Κατηγορία:Πρότυπα κλίσεων (ανά γλώσσα)
Αν το λήμμα μας είναι ρήμα, ο πίνακας κλίσης είναι πολύ μεγάλος, και τοποθετείται πιο κάτω, πριν από τις Μεταφράσεις. (Δείτε Κλίση ρήματος)

ΕτυμολογίαΕπεξεργασία

==={{ετυμολογία}}===
: '''{{PAGENAME}}''' <

Για την ετυμολόγηση του λήμματος χρησιμοποιούμε τα Κατηγορία:Πρότυπα ετυμολογίας

ΠροφοράΕπεξεργασία

===={{προφορά}}====
{{ΔΦΑ|γλ=el|pɾɔ.fɔˈɾa}}

ΟμώνυμαΕπεξεργασία

===={{ομώνυμα}}====

Για ομόηχη λέξη (με την ίδια προφορά) με διαφορετική ορθογραφία από του λήμματος. Δείτε αναλυτικά.

  • Η ενότητα θα πρέπει να βρίσκεται ως υποενότητα της Προφοράς αφού αναφέρεται σε λέξεις με την ίδια προφορά.

ΠαρώνυμαΕπεξεργασία

===={{παρώνυμα}}====

  • με το πρότυπο ενότητας {{παρώνυμα}}
  • Σ' αυτή την ενότητα περιέχονται οι λέξεις με παρόμοια προφορά με του λήμματος που πιθανόν να προκαλεί σύγχυση μεταξύ των δύο. (παράδειγμα: αφίσταμαι)
  • Η ενότητα θα πρέπει να βρίσκεται ως υποενότητα της Προφοράς αφού αναφέρεται σε λέξεις με την ίδια προφορά.

Μέρος του λόγουΕπεξεργασία

===={{ωωωωωω|xx}}====

  • γράφουμε το μέρος του λόγου 'ωωωωω' με τα πρότυπα ενότητας που αντιστοιχούν στα διάφορα μέρη του λόγου (Κατηγορία:Πρότυπα για τα μέρη του λόγου)
  • το 'xx' είναι ο απαραίτητος κωδικός ISO γλώσσας. Έτσι, το λήμμα θα μπει στις αντίστοιχες Κατηγορίες της γλώσσας του, π.χ. Κατηγορία:Ουσιαστικά (αγγλικά)

Γραμμή λήμματοςΕπεξεργασία

'''{{PAGENAME}}''' (για τα ελληνικά)
{{τ|en|{{PAGENAME}}}} (για ξένες λέξεις, που η γλώσσα τους έχει δικό της wiktionary)

  • Παρουσιάζει με έντονα γράμματα τον τίτλο του λήμματος
  • Δίπλα του, προσθέτουμε το γένος, ή συνοπτικά μερικούς κλιτικούς τύπους για ρήματα (Δείτε Χρήσιμα πρότυπα)

π.χ. μήλο, όμορφος, παίζω, work

Γραμμή ορισμούΕπεξεργασία

  • Ξεκινά με αστεράκι (  *  ) αν έχουμε μόνο έναν ορισμό
  • Ξεκινά με δίεση (  #  ) που δίνει αρίθμηση για περισσότερους ορισμούς

Γράφουμε τον ορισμό μας, τοποθετώντας σύνδεσμο σε μερικές λέξεις-κλειδιά.

Οι ορισμοί είναι σύντομοι, περιεκτικοί, εύληπτοι. Δεν προσθέτουμε εγκυκλοπαιδικές πληροφορίες (μπορούμε στην ενότητα Δείτε επίσης να προσθέσουμε παραπομπή στη Βικιπαίδεια).

Παραδείγματα και παραθέματαΕπεξεργασία

Παραδείγματα

Κάτω από τον ορισμό μπορούμε να προσθέσουμε σύντομα χαρακτηριστικά παραδείγματα φράσεων. Όπως έχουμε δει στον Οδηγό για νέους χρήστες#Παραδείγματα

  • Δεν αντιγράφουμε παραδείγματα από άλλα λεξικά.
  • τοποθετούνται κάτω από τον ορισμό με εσοχή που δημιουργείται με άνω και κάτω τελεία
  • γράφονται με πλάγια γράμματα με έντονη τη λέξη του λήμματος
  • δεν χρησιμοποιούμε κεφαλαία, ούτε τελεία (εκτός αν έχουμε 2 φράσεις).
  • δεν συνηθίζουμε να βάζουμε συνδέσμους μέσα στα παραδείγματα (με εξαίρεση κάποιες λέξεις που θεωρούμε πολύ σπάνιες ή δύσκολες για τον αναγνώστη)
  • σε μη ελληνικά λήμματα: απαραίτητη είναι η μετάφραση των παραδειγμάτων στα ελληνικά (χωρίς πλάγια γράμματα)

Παραδείγματα: δείτε τη ζάχαρη, το tea


Παραθέματα

Παραθέματα από λογοτεχνικό έργο, εφημερίδα ή άλλο έντυπο, μόνιμου χαρακτήρα (όχι blogs, ιδιωτικές σελίδες).

  • με πιστή αναγραφή χωρίς αλλοιώσεις
  • όπως για τα 'παραδείγματα' ξεκινάμε με αστερίσκο ή δίεση και την άνω και κάτω τελεία για δημιουργία εσοχής
  • ακολουθεί το πρότυπο {{παράθεμα}} με εξειδικεύσεις
    • αν χρειάζεται, είδους, όπως ({{παράθεμα|ποίηση}} ποίηση, στίχοι τραγουδιού, νόμος, κ.λπ.)
    • και γλώσσας αν δεν αφορά τα νέα ελληνικά (π.χ. {{παράθεμα|ποίηση|grc}} για τα αρχαία ελληνικά ή {{παράθεμα||grc}} αν δεν αφορά ποίηση)
  • γράφονται με πλάγια γράμματα και έντονη τη λέξη του λήμματος
  • ακολουθεί το Όνομα του συγγραφέα, (έτος συγγραφής) Τίτλος με πλάγια γράμματα. Το όνομα συγγραφέα, ας έχει σύνδεσμο με άρθρο της Βικιπαίδειας αν υπάρχει.
  • καλό είναι να ακολουθεί σύνδεσμος με το κείμενο του έργου είτε στη Βικιθήκη, είτε ιστότοπου Πανεπιστημίου, ή Ιδρύματος. Επίσης, μπορεί να χρησιμοποιηθεί σύνδεσμος στη συγκεκριμένη σκαναρισμένη σελίδα αν υπάρχει στο books.google.
  • για άρθρο εφημερίδας -έντυπης ή διαδικτυακής-, θα πρέπει να γράψετε και την ημερομηνία σύνταξής του (π.χ. 2000.12.31.)
  • σε μη ελληνικά λήμματα: απαραίτητη είναι η μετάφραση των παραθεμάτων στα ελληνικά (χωρίς πλάγια γράμματα)

Παράδειγμα στο ψυχομέτρι: δείτε πώς ο συντάκτης έχει δώσει συνδέσμο Βικιπαίδειας για τον συγγραφέα και σύνδεσμο με το κείμενο στη Βικιθήκη (με κωδικό s:)

ΜορφέςΕπεξεργασία

===={{μορφές}}====

  • με το πρότυπο ενότητας {{μορφές}} που εμφανίζει την έκφραση: Εναλλακτικές μορφές
  • Ξεκινάμε με αστεράκι

Εδώ, συνδέουμε με άλλη μορφή ή γραφή του λήμματος (π.χ. στο περήφανος γράφουμε το υπερήφανος και στο υπερήφανος γράφουμε το περήφανος. Ενημερώνουμε πάντα και τα δύο λήμματα.

ΣυνώνυμαΕπεξεργασία

===={{συνώνυμα}}====

  • με το πρότυπο ενότητας {{συνώνυμα}}
  • Ξεκινάμε με αστεράκι και συμπληρώνουμε με συνδέσμους τα συνώνυμα

* [[παίζω]] ή
* {{λ|παίζω|el}} (σύνδεσμος ακριβείας προς νέα ελληνικά) ή
* {{λ|παίζω|grc}} (σύνδεσμος ακριβείας προς αρχαία ελληνικά)
Εάν οι ορισμοί είναι πολλοί, με διαφορετικές σημασίες και το συνώνυμό μας αντιστοιχεί μόνο σε μία, τότε

  • ή πρέπει να ξεκινήσουμε το συνώνυμο με (πλάγια γράμματα τη σημασία): .....
  • ή εναλλακτικά, να πάμε κάτω από τον συγκεκριμένο ορισμό και να χρησιμοποιήσουμε το 'τοπικό' πρότυπο {{συνων}}. (Παράδειγμα: δίνω)

ΑντώνυμαΕπεξεργασία

===={{αντώνυμα}}====

ΣυγγενικάΕπεξεργασία

===={{συγγενικά}}====

  • με το πρότυπο ενότητας {{συγγενικά}}
  • Ξεκινάμε με αστεράκι και γράφουμε το σύνδεσμο προς το λήμμα
  • Γράφονται με αλφαβητική σειρά

Επειδή μπορεί να είναι πάρα πολλά, χρησιμοποιούμε ειδικά πρότυπα για διαμόρφωση σε κολώνες. (π.χ. αίμα)

Πολυλεκτικοί όροιΕπεξεργασία

===={{πολυλεκτικοί όροι}}====

Τους γράφουμε όπως τα Συγγενικά
ΠΡΟΣΟΧΗ: το πρότυπο {{πολυλεκτικός όρος}} αφορά την ΕΝΟΤΗΤΑ-μέρος του λότου, όχι τη λίστα-υποενότητα

Σύνθετες λέξειςΕπεξεργασία

===={{σύνθετα}}====

  • με το πρότυπο ενότητας {{σύνθετα}}
  • Ξεκινάμε με αστεράκι και προσθέτουμε σύνδεσμο για κάθε λέξη
  • Οι σύνθετες λέξεις αναγράφονται κατά αλφαβητική σειρά.

ΕκφράσειςΕπεξεργασία

===={{εκφράσεις}}====

  • με το πρότυπο ενότητας {{εκφράσεις}}
  • Η ενότητα εκφράσεις περιλαμβάνει παγιωμένες φράσεις της γλώσσας και όχι συνήθη αθροίσματα λέξεων

ΠΡΟΣΟΧΗ: το πρότυπο {{έκφραση}} αφορά την ΕΝΟΤΗΤΑ-μέρος του λότου, όχι τη λίστα-υποενότητα

  • Γράφονται με έντονα γράμματα:
==={{εκφράσεις}}===
* '''πρώτη έκφραση''': έννοια της έκφρασης
* '''δεύτερη έκφραση''': έννοια της έκφρασης

Για ρητά ρητών, γνωμικά ή και αποφθέγματα μεγάλων ανδρών δείτε τα Βικιφθέγματα.

ΠαροιμίεςΕπεξεργασία

===={{παροιμίες}}====

Τις γράφουμε όπως τις Εκφράσεις

Δείτε επίσηςΕπεξεργασία

===={{βλέπε}}====

  • με το πρότυπο ενότητας {{βλέπε}} που εμφανίζει Δείτε επίσης

Εδώ τοποθετούμε

  • σχετικές λέξεις που δεν είναι ομόρριζες
  • συνδέσμους με τη Βικιπαίδεια

Κλίση ρήματοςΕπεξεργασία

Οι μεγάλοι πίνακες κλίσης ρημάτων τοποθετούνται εδώ. Χρησιμοποιούμε τα κατάλληλα Πρότυπα κλίσεων. Παραδείγματα: παίζω, δέω.
Δείτε: Κατηγορία:Πρότυπα κλίσεων (ανά γλώσσα)

ΜεταφράσειςΕπεξεργασία

==={{μεταφράσεις}}===

Μόνο στα νεοελληνικά λήμματα υπάρχει ενότητα για μεταφράσεις.

Η ενότητα μεταφράσεις έρχεται στο τέλος του νεοελληνικού άρθρου. Αν υπάρχουν, ακολουθούν οι Αναφορές.

Στις μεταφράσεις, οι διάφορες γλώσσες εμφανίζονται κατά την αλφαβητική σειρά του ονόματός τους στην ελληνική γλώσσα.

Ο κατάλογος είναι ήδη έτοιμος για συμπλήρωση στη σελίδα Βοήθεια:Γρήγορη δημιουργία λημμάτων για τα νεοελληνικά λήμματα.

Στις περιπτώσεις περιφραστικών μεταφράσεων, πιθανόν να μην υπάρχει λήμμα ούτε στη μητέρα γλώσσα, ούτε στο Βικιλεξικό (παράδειγμα: γαλλικά, le plus grand στο λήμμα μέγιστος). Τότε επιλέγουμε το λήμμα grand ως στόχο

  • για τη μητέρα γλώσσα, προσθέτοντας |iw=grand
  • για σύνδεσμο εδώ, στο Βικιλεξικό, προσθέτοντας |link=grand
οπότε η μετάφραση παίρνει τη μορφή:
* {{fr}} : {{τ|fr|le plus grand|iw=grand|link=grand}}

Δείτε και

Αναλυτικά: Βοήθεια:Μεταφράσεις

ΑναφορέςΕπεξεργασία

Αν έχετε κάνει αναφορές <ref>xxxxxx xxx</ref> κάπου (οπουδήποτε) μέσα στον Τομέα, εδώ είναι η θέση όπου θα εμφανιστούν.

Το λογισμικό συγκεντρώνει όλες τις αναφορές στο τέλος του λήμματος, αν προσθέσουμε εδώ το εξής:

==={{αναφορές}}===
<references/>

Ιδίως για τις νεκρές γλώσσες (αρχαία ελληνικά, λατινικά) μπορούν να ακολουθήσουν οι πηγές που συμβουλευθήκαμε

==={{πηγές}}===
* {{Β:Λίντελ}}
* {{Β:ΛΟΓΕΙΟΝ}}

Δείτε και Βικιλεξικό:Οδηγός για νέους χρήστες/Σύνδεσμοι#Παραπομπές.

ΚλείσιμοΕπεξεργασία

Αν επιθυμούμε να εντάξουμε το λήμμα του Τομέα που επεξεργαζόμαστε σε κάποια επιπλέον Κατηγορία, την προσθέτουμε εδώ. π.χ.

[[Κατηγορία:...]]

Δείτε περισσότερες εξηγήσεις για τις Κατηγορίες.


Στις περιπτώσεις που υπάρχει στο λήμμα και συνέχεια για Τομέα μεσαιωνικής ή αρχαίας ελληνικής λέξης τότε αφήνουμε δύο γραμμές, γράφουμε τέσσερις παύλες

----

αφήνουμε άλλη μια γραμμή

και συνεχίζουμε με τον νέο Τομέα.


Για ΟΛΟΥΣ τους ελληνικούς τομείς της σελίδας, κλείνουμε το άρθρο με:

{{κλείδα-ελλ}}

Αυτό είναι απαραίτητο για τη σωστή αλφαβητική κατάταξη των ελληνικών λέξεων μέσα στις διάφορες Κατηγορίες.

Τομείς ξένων γλωσσώνΕπεξεργασία

Πρότυπο: {{-en-}} (αγγλικά), {{-de-}} (γερμανικά), etc. (θα βρείτε εδώ τη λίστα όλων των κωδικών των γλωσσών)

ΓενικάΕπεξεργασία

  • Οι τομείς γλώσσας που ακολουθούν τον τομέα της νέας ελληνικής αναγράφονται κατά « ιστορική » σειρά: πρώτα τα νέα ελληνικά, (...), στο τέλος τα αρχαία ελληνικά.
  • Οι τομείς ξένων γλωσσών δεν περιέχουν:
    • εικόνες,
    • μεταφράσεις.
  • Δίνουμε κυρίως τη μετάφραση στα ελληνικά. Δεν δίνουμε ορισμό παρά μόνο εάν η λέξη δεν υπάρχει στα ελληνικά ή εάν έχει ελαφρά διαφορετική (από τα ελληνικά) έννοια.

Παραδείγματα χρήσηςΕπεξεργασία

Για να παραθέσουμε παράδειγμα χρήσης, χρησιμοποιούμε την πλάγια γραφή και για το ξενόφωνο παράδειγμα και για τη μετάφρασή του.

#:''the English '''phrase''' - η αγγλική φράση''
*:''the English '''phrase''' - η αγγλική φράση''

ΚατηγορίεςΕπεξεργασία

ΓενικάΕπεξεργασία

Αν δεν έχουν μπει με αυτόματο τρόπο (με τα πρότυπα όρων), οι κατηγορίες μπορούν να γραφτούν 'με το χέρι', πάντα στο τέλος ενός Τομέα μια γλώσσας, αφήνοντας μια ή δυο γραμμές κενές από το κυρίως άρθρο. Δείτε τον παρακάτω σύνδεσμο για μια λίστα όλων των κατηγοριών.

ΣύνταξηΕπεξεργασία

[[Κατηγορία:Ιατρική (ελληνικά)]]
[[Κατηγορία:Ιατρική (<άλλη γλώσσα>)]]

ΣΗΜΕΙΩΣΗ:Αν απλώς θέλετε να αναφερθείτε σε κάποια κατηγορία, χωρίς να εντάξετε τη σελίδα σ' αυτήν, βάλτε άνω και κάτω τελεία στην αρχή: [[:Κατηγορία:Ιατρική]]

Πρότυπα όρων για κατηγορίεςΕπεξεργασία

Τα λήμματα μπορούν να κατηγοριοποιηθούν αυτόματα χρησιμοποιώντας 'ετικέτες' με ειδικά πρότυπα, όπως {{ζωολογία}} ή {{ζωολ}}, {{ιατρική}} ή {{ιατρ}}, κ.λπ. Αυτά τα πρότυπα χρησιμοποιούνται αμέσως πριν τον ορισμό μιας λέξης και προκαλούν την αυτόματη κατηγοριοποίηση της λέξης. Μην ξεχνάτε να βάλετε το πρότυπο γλώσσας εάν η λέξη δεν είναι νεοελληνική.

Εννοούνται τα νέα ελληνικά (el)
* {{ιατρική}}

ή, για τα αρχαία ελληνικά ή τα γαλλικά:
* {{ιατρική|grc}}
* {{ιατρική|fr}}


Δείτε τον παρακάτω σύνδεσμο για μια λίστα αυτών των προτύπων.

Σύνδεσμοι interwikiΕπεξεργασία

ΓενικάΕπεξεργασία

  • Οι σύνδεσμοι interwiki (διαγλωσσικοί σύνδεσμοι) επιτρέπουν τη σύνδεση προς το ίδιο άρθρο σε άλλα βικιλεξικά.
  • Οι σύνδεσμοι γίνονται βάσει του τίτλου του άρθρου και όχι των μεταφράσεών του.
  • Στα άρθρα του κύριου ονοματοχώρου πλέον παρέχονται αυτόματα.

Δείτε επίσηςΕπεξεργασία

ΔιάφοραΕπεξεργασία